İran’da düşen Türk jetinin final raporu yayınlandı

1
534

Challenger 604 model jet İran’daki Shahr-e Kurd yakınlarındaki bir dağa düştü ve uçakta bulunan 11 kişi hayatını kaybetti.


Uçak saat 13:11 UTC’de Sharjah, BAE’den havalandı. Uçak yaklaşık on beş dakika sonra Tahran FIR’a girdi ve Tahran hava trafik kontrolörü uçuş planına göre FL360’a tırmanması için pilotlara izin verdi. Yaklaşık 14:32’de, pilot FL380’e tırmanmak istedi ve bu istediği onaylandı.

Bu irtifaya ulaşmadan önce, sol ve sağ hava hız göstergeleri 10 deniz milinden fazla sapmaya başladı. Sol (kaptanın) hava hızı göstergesi artış gösterirken, sağ (yardımcı pilot) hava hızı göstergesi azalma gösterdi.


Uçağın sesli uyarı sistemi uçuş mürettebatını bu farktan haberdar etti. Uçuş ekibi tarafından yapılan konuşmalar, EICAS’ta ‘EFIS COMP MON’ uyarı mesajının görüntülendiğini gösteriyor.


Uçak tırmanırken, mürettebat motorların itme kuvvetini rölantiye aldı. Yaklaşık 63 saniye sonra, FL380’e yaklaşırken aşırı hız uyarısı (clacker) çalmaya başladı ve bu da 0.85 Mach hızı aştığı anlamına geliyor.

Uçağın Hızlı Referans El Kitabına (QRH) göre, pilotun IAS’ı uçak uçuş kılavuzuna göre doğrulaması ve güvenilir Hava Veri Bilgisayarını (ADC) tanımlaması ve güvenilir Hava Veri kaynağını seçmesi gerekir.

Pilot bu prosedürü uygulamadı ve clacker’ı duyduktan sonra IAS’yi azaltmak için motor gücünü doğrudan azalttı. Böylece gerçek hava hızı bir perdövites (stall) durumuna ulaştı.


Yardımcı pilot, ‘EFIS COMP MON’ anormal prosedürünü üç kez okumaya çalıştı, ancak kaptan pilotun sözünü kesmesi nedeniyle bunu tamamlayamadı. Mürettebat, perdövites (stall) durumundan kurtulmak için başka bir acil durum prosedürünü uygulamadılar.


Otomatik pilot, perdövites (stall) durumunu önlemek için uçağı aşağı doğru hareket ettirirken, kaptan, önceki hatalı aşırı hız uyarısı nedeniyle yanlışlıkla kontrol sütununu çekti ve uçağın burnunu kaldırdı. Bu nedenle uçak yukarı aşağı yalpalanma durumuna girdi.

İran üzerinde uçuş rotası boyunca, orta şiddetli türbülans ve 45000 feet irtifaya kadar buzlanma koşullarını içeren kararsız hava koşulları mevcuttu. Bu koşullar buz kristallerinin sol pitot tüpünü bloke etmesine neden olmuş olabilir. Ayrıca uçağın tozlu hava koşullarında üç gün boyunca Sharjah Havalimanı’na park edildiği bildirildi. BAE’de pitot tüplerini tozdan ve diğer maddelerde koruyan koruyucu örtüler uçak havalimanına indikten sonra hemen konulmamıştır. Pitot tüpü içinde toz oluşumu başka bir olasılık olarak kabul edildi.

Raporun tamanını aşağıdan indirebilirsiniz.

1 YORUM

  1. Bombardier uçaklarında 2 motorunda 31000 feet irtifada bir anda kapanmasıda(yaşanan anormallik durumunda) , yapbozun son parçasını oluşturuyor. Onuda eklerseniz habere tam olacaktır.

CEVAP VER

Please enter your comment!
Please enter your name here